Türkiye’nin en büyük, Dünya’nın ise üçüncü büyük deniz tuzlası İzmir’deki Çamaltı Tuzlası’dır.
2300 yıldır tuz üretimi yapılan İzmir Çamaltı Tuzlası için yarın Özelleştirme İdaresi tarafından işletmesi 21 yıllığına devredilecek.
Her yıl Eylül ayında başlayan tuz toplama döneminde, bin 300 işçi, Türkiye’deki toplam üretimin yüzde 25’ini gerçekleştiriyor.
52 milyon metrekarelik bir alana sahip Çamaltı Tuzlası, ürettiği tuzun kalitesi ve yıllık yaklaşık 550 bin tonluk kapasitesiyle doğal olarak pek çok firmanın ilgisini çekiyor.
Ancak sorunlu bir üretim sahası.
Çamaltı Tuzlası’nın bulunduğu alan 1. derece doğal SİT ve dibindeki Kuş Cenneti nedeniyle de Doğal Hayatı Koruma sahası.
3-4 milyar dolarlık yatırım gerekiyor.
Tekel tarafından 1997 yılında yapımına başlanan 2003’te bitirilen yıkama ünitesi mahkemelik.
Tuz üretim maliyeti, diğer göl tuzları sahalarına göre oldukça yüksek.
Stoklarında yaklaşık değeri 10 milyon lirayı bulan 300 bin ton tuz var.
Çalışanların örgütlendiği Türk-İş’e bağlı Maden İş özelleştirmeye karşı.
Geçen yılki bilançosunda, 18 milyonluk gelire karşılık 19 milyonluk gider yer alıyor.
Buna rağmen ihalede 15’e yakın firmanın teklif vermesi bekleniyor.
Bir beklenti de Tuz Gölü’nde göl tuzu üreten firmaların bu ihaleyi iptal ettirmek için oyun hazırlığı içinde oldukları.
Uygulamaya konulursa oyun şu.
İhaleye girecek 4 firma değerinden çok yüksel teklifi verecek. Teklifleri açacak Özelleştirme İdaresi bu rakamları söyledikten sonra açık arttırmaya geçecek.
Yüksek teklif sahipleri de arttıracak ve ihale sonlanacak.
Kesin karar verildikten sonra en yüksek teklifi alan firma sözleşme için davet edilecek. Ama o firma idareye vazgeçtiğini bildirecek.
İhale şartnamesine göre sadece 100 bin lira olan geçici teminatını yakacak.
Diğer üç firma da aynı yolu izleyecek ve ihale iptal olacak.
Amaç, zaman kazanmak.
Çünkü Tuz Gölü tuzlası kendine rakip istemiyor. Bu tesisin Devlet’in elinde olması işlerine geliyor.
Hantal yapı, kendileri 5 liraya tuz üretirken Çamaltı Tuzlası’nda 15 liraya tuz üretilmesi, Tuz Gölü’ndeki işletmelerin istediği bir durum.
Bir süre daha pazarda rakipsiz kalmayı, Çamaltı Tuzlası’nın kendi pazarlarından uzak durmasını kim istemez.
Benzer bir oyun 2.5 yıl önce Ayvalık Tuzlası’nda oynanmıştı.
Ayvalık Tuzlası için yapılan ihalede de en yüksek teklifi veren firma teminatını yakıp almaktan vazgeçmiş ve ihale iptal olmuştu.
Tam 2.5 yıl sonra burası da yarın ihale edilecek.
Onun için böyle bir oyunun planlanması ve uygulamaya konulması şaşırtıcı olmaz.
Sadece olacakları için yarını beklemek yeter.